Üretim düştükçe gıda fiyatları artar…

Cumhuriyet Halk Partisi Niğde Milletvekili ve Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Ömer Fethi Gürer, buğday, arpa, çavdar, yulaf, kırmızı mercimek ve şeker pancarı gibi ürünlerin üretiminde düşüş tahmininin ithalatı artıracağını söyledi.

ÜRETİM DÜŞÜYOR

CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, “TÜİK tarafından Tarım ve Orman Bakanlığından sağladığı verilere göre 2023 yılında tahıllar ve diğer bitkisel ürünlerin üretim miktarı 77.7 milyon ton 2024 yılı bitkisel üretim ilk tahmine göre bu miktarın 1.1 milyon ton azalarak 76.1 milyon tona düşeceği öngörüldü. Bu kayıp önemlidir. Artan nüfusa göre açık oluşumu gıdada ithale de bağımlılığı artacaktır,” dedi. Gürer,“2023 yılı buğday üretimi 22 milyon ton iken, 2024 yılında 1 milyon ton azalarak 21 milyon ton olacağı; arpa üretiminin 9.2 milyon ton iken, 2024 yılında 800 bin ton azalarak 8.4 milyon ton; çavdar üretiminin 305 bin ton iken, 2024 yılında 35 bin ton azalarak 270 bin ton; yulaf üretiminin 410 bin ton iken, 2024 yılında 10 bin ton azalarak 400 bin ton; kırmızı mercimek üretiminin 424 bin ton iken, 2024 yılında 14 bin ton azalarak 410 bin ton; şeker pancarı üretiminin 23.5 milyon ton iken, 2024 yılında 500 bin ton azalarak 23 milyon ton olacağı tahmin ediliyor,” şeklinde konuştu.

KURAKLIK REKOLTEYİ ETKİLEYECEK

CHP’li Ömer Fethi Gürer, “Kuraklık, ülkemizde önemli bir biçimde etkili oldu. Kuraklığın etkisiyle bazı bölgelerde beklenen ürün ve rekolte gerçekleşmeyecek. Bu alanda, geçtiğimiz yıla göre buğdayda 1 milyon ton, arpada 800 bin ton, kırmızı mercimekte de 14 bin tonluk düşüş, TÜİK verilerine göre bekleniyor. Beklenen yağışların olmaması, üreticiler için hem rekolte kaybına, hem verim kaybına, hem de gelir kaybına neden oluyor. Enflasyon gibi kuraklıkta çiftçiyi vuruyor düşen rekolte ithalatı da rafta ürün fiyatını da artıracaktır .” diye konuştu.

İTHALAT HIZ KESMİYOR

Ülkemizdeki mevsimsel değişimlerin yanında, farklı etkenlerden dolayı üreticilerin sorun yaşadığını belirten CHP Milletvekili Ömer Fethi Gürer, “Yurtdışından ithalat da devam ediyor. Yılın ilk 3 ayında buğday 2 milyon 160 bin 376 ton ithal edilirken, kırmızı mercimek de 99 bin 168 ton ithal edildi. Arpa da 16.932 ton ithalat yoluyla girişi sağlanmış oldu. Ayçiçek yağında 333.013 tonluk bir ithalat gerçekleşti. Pirinçte de 11.117 ton ithalat gerçekleştirildi. Mercimekte, bu yıl rekoltenin geçtiğimiz yıllara göre daha düşük gerçekleşmesinin yanı sıra, yurt dışından da ithalatın devam edeceği görülüyor.” dedi.

ÇİFTÇİYE DESTEKLER ARTIRILMALI

CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, “Yağışların normalin altında gerçekleşmesi, ileriki aşamalarda da ülkemizde bu yönde oluşacak sorunların varlığını gösteriyor. Çünkü Türkiye su fakiri. Önlemlerin alınması ve bu konuda tedbirlerin geliştirilmesi önemli. Şeker pancarında da bu yıl 500 bin tonluk bir düşüş bekleniyor. Sözleşmeli tarım olan şeker pancarında hâlâ avans tutarı açıklanmadı. Her yıl ocak ayında çiftçi için ekim yapmadan avans açıklanıyordu. Bu yıl açıklanmadı. Buğdayda da şu anda taban fiyatı belli olmadı. Bunun yanı sıra, açığa ürün dediğimiz Toprak Mahsulleri Ofisi ve tüccar da fiyatı belli olmayan ürünü alıp taahhütname vererek, daha sonra ürün parası vermek koşuluyla çiftçiden ürününü alıyor. Çiftçinin yaşadığı sorunların, bir yerde kuraklığın etkisiyle artmasından dolayı destekler artırılmalı, ürün kayıplarını telafi edecek önlemler alınmalı ve kuraklıktan etkilenen çiftçilerimizin borçlarının faizleri silinerek onlara destek verilmesinin yolu açılmalıdır.” şeklinde konuştu.

PARA CEZALARI TAHSİL EDİLEMİYOR

CHP’li Vekil Ömer Fethi Gürer getirilen ceza artışlarının sorunu çözmeyeceğine işaret etti. Gürer, “2021 yılında Rekabet Kurulu tarihinin en yüksek para cezalarını zincir marketlere uyguladı. Ne değişti? Burada çıkacak kanunun yarın uygulanabilirliğinin vatandaşa getirisi ne olacak? Göreceksiniz verilen cezaların önemli bir bölümü tahsil dahi edilemeyecek. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporu'nda -alıp bakın, 2023'te yayımlandı- 100 milyonluk cezanın 29 milyon lirası tahsil edilebilmiş. Yarın -orada ceza var- uygulamada değişen bir şey olmayacak. “ dedi.

NAKLİYE, ÜRÜN FİYATLARINI KATLIYOR

CHP Milletvekili Gürer fahiş fiyata birden çok neden olduğunu ifade etti. Gürer, “İşin özünü görmek lazım. Belediyeleri güçlendirici biçimde yeniden denetimin içine katmak gerekir. Ayrıca, bu anlamda, üretim aşamasından başlayarak ortaya çıkan, fiyatı oluşturan sorunların üstüne gitmek gerekir. Eğer siz mazotun zammını sürdürürseniz nakliye için Adana'dan yola çıkıp İstanbul'a gelecek gıdanın fiyat artışı zaten fahiş fiyata dönüşmüş olur. Uygulamada karşılaşılan sorunların temel çözümü, girdi maliyetlerinden başlayarak piyasayı düzenli ve gerçekçi biçimde oluşturabilmektir. Aracılık sistemini kaldırabiliyor musunuz? Kaldıramıyorsunuz. İthal ürünü yurt dışından alıp gelip "Piyasayı dengeleyeceğiz." derken, getirdiğiniz ürünü Türkiye'deki fiyatından satılmasını engelliyor musunuz? Engelleyemiyorsunuz.” dedi.

LİSANSLI DEPOCULUK STOKÇULUK DEĞİL Mİ?

Gürer, “Ayrıca "stokçuluk" diyorsunuz, lisanslı depoculuk 46 ilde var, dolaylı olarak stokçuluğu teşvik ediyorsunuz. Lisanslı depoculuk ne işe yarıyor? Ürününü kaldırıyor, getiriyor, oraya teslim ediyor, gidiyor, sigorta yaptırıyor, ardından bankadan kredi alıyor. Ona "Hadi, buradaki, depodaki ürününü piyasayı dengelemek için piyasaya ver." diyebiliyor musunuz? Diyemiyorsunuz. Dolaylı olarak da lisanslı depoculuk bir yerde olumlu bir olgu da olsa gizli stokçuluğun da başka bir tanımı oluyor. Onun için bu tür düzenlemelerin uygulamaya geçebilmesi, piyasanın oluşumundaki sorunların ortadan kalkmasıyla doğrudan ilgili. Bakınız, Tarım Kanunu'nu çıkardınız, çok güzel bir şey, 21'inci maddeye göre millî gelirin yüzde 1'ini çiftçiye vereceksiniz, 2024 yılında ayırdığınız 91 milyar, vermeniz gereken 411 milyar. Niye 411 milyarı vermiyorsunuz? Arkadan dolanıyorsunuz, sulama suyuyla ilgili yapılan yatırımı çiftçiye verilen destek diye anlatıyorsunuz.” diye konuştu.

ÇIKARDIĞINIZ KANUNA UYMUYORSUNUZ

CHP Niğde Milletvekili ve Tarım Orman ve Köyişleri Komisyon Üyesi Ömer Fethi Gürer, “Şu anda Türkiye'de taklit ve tağşişle ilgili yönetmelik çıkmış; 2012'den beri her altı ayda bir bozuk ürün satanlar açıklanırdı, teşhir edilirdi. Bakan Bey geldiğinden beri bir kere bozuk gıda satanı, ürün teşhir etmiyor ama kamuoyuna açıklama yapıyor "Savcılığa bunları bildirdik." diyor. Kim bunlar? Vatandaşa domuz etini, at etini, eşek etini kıyma içinde, kebabın içinde yediren adamları niye teşhir etmiyorsunuz? Ama bu konuda düzenlemeniz var, buradan Meclisten çıkardık bunu. Bu düzenleme varken, elinde yetki bulunurken bu yetkiyi kullanmıyorsanız buradaki fahiş fiyatla ilgili yetkiyi nasıl kullanacaksınız? “ dedi

ÇÖZÜM KARMA EKONOMİ İLE GELİR

CHP Milletvekili Ömer Fethi Gürer, kapatma cezalarına da değindi. Gürer, “Bir de kapatma cezası verecekmişsiniz. Ne yapacaksınız yani yurt dışından davet ettiğiniz marketlere "Sizi kapatıyorum." mu diyeceksiniz?

Uyguladığınız ekonomik politikalar kapsamında oluşan sorunları, tercih ettiğiniz sistem olan serbest piyasa ekonomisi içinde nasıl eriteceksiniz? Karma ekonomi... Dünya yeniden dönüyor, bu işin kolayı bu, gelin karma ekonomiye sistem olarak dönelim. Gübre fabrikasını özelleştirdiniz, yem fabrikasını özelleştirdiniz, Zirai Donatım Kurumunu kapattınız, Süt Kurumunu özelleştirdiniz. Onları özel sektörün olmadığı yerde yeniden devletin varlığını sağlayalım, rekabeti bu şekilde geliştirelim. Yani TEKEL fabrikalarını satıp yabancıların Türkiye'de cirit atmasına yol açacağımız yerde onların fiyatını oluşturan olumsuzluğa karşı mücadele edelim.

 İşte, çayda 17 lira taban fiyat veriyorsunuz, ithal çay geliyor, kaçak çay geliyor; onun yolunu keselim. 25 lira taban fiyatı bizim çiftçimize verelim, bu işleri kendi üreticimizin yanında olarak sürdürelim diyoruz.” Diye konuşmasını tamamladı