CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer’in paylaştığı veriler ve üreticilerden gelen mektuplar, Türkiye tarım ve hayvancılık sektörünün içinde bulunduğu derin krizin somut bir tablosunu çiziyor. Gürer, üreticilerin hem maliyet baskısı altında ezildiğini hem de borç sarmalı nedeniyle hapis tehlikesiyle karşı karşıya kaldığını belirtti.

Üreticinin Çığlığı: "Borçtan Cezaevine Girmekten Korkuyoruz"

Gürer’in paylaştığı mektuplarda, tarımsal girdilerdeki artışın ürün fiyatlarına yansımadığı ve üreticinin emeğinin karşılığını alamadığı ifade ediliyor. Özellikle domates üreticileri, üç yıldır süren maliyet artışları nedeniyle tarlalarını kaybetme aşamasına geldiklerini ve yazdıkları çekleri ödeyemeyerek cezaevine girme korkusu yaşadıklarını dile getiriyor.

Hayvancılıkta "Kan Ağlayan" Tablo

Hayvancılık sektöründe ise durumun daha da kritik olduğu vurgulanıyor:

• Yem Maliyetleri: Bir yıl içinde yüzde 100 oranında arttı.
• Pazar Daralması: Besiciler, hayvanlarını satacak alıcı bulmakta zorlanıyor; "dolandırıcı bulsak mal verecek duruma düştük" ifadeleri sektördeki tıkanıklığı özetliyor.
• Haksız Rekabet: Et ve Süt Kurumu'nun 200 baş sınırına göre uyguladığı kesim zorunlulukları, küçük aile işletmelerini büyük işletmeler karşısında dezavantajlı duruma düşürüyor.

Kanatlı Et İhracat Yasağı ve Hatalı Politikalar

Ticaret Bakanlığı'nın 9 Şubat 2026'da kanatlı et ihracatını durdurma kararını "plansız" olarak değerlendiren Gürer, şunları kaydetti:

• Fiyat Artışının Nedeni: İhracat değil, yem hammaddelerindeki (soya ve mısır) dışa bağımlılık ve yüksek girdi maliyetleridir.
• Dış Pazar Kaybı: İhracatın aniden durdurulması, Türkiye'nin dış pazarlardaki payının ABD, Rusya ve Brezilya gibi rakiplere geçmesine yol açıyor.
• İç Piyasaya Etkisi: İhracat yasağı market raflarındaki fiyatları düşürmüyor, sadece üreticinin elindeki malın değerini düşürüyor.

Çözüm İçin "Planlama" Çağrısı

Gürer, yaşanan krizlerin temelinde "ithalatçı politikalar" ve "girdi maliyetlerinin kontrol altına alınamaması" olduğunu belirterek şu çözüm önerilerini sundu:

1. Borç Erteleme: Kuraklık ve zirai don nedeniyle zor durumda kalan çiftçilerin borçlarının faizsiz ertelenmesi.
2. Girdi Desteği: Yem fiyatlarının sübvanse edilmesi ve yerli üretimin teşvik edilmesi.
3. Planlı Tarım: Kamucu, öngörülebilir ve üreticiyi koruyan bir tarımsal planlamaya geçilmesi.

Gürer, üreticinin de tüketici gibi fiyat artışından rahatsız olduğunu, çözümün raftaki fiyatı baskılamak değil, çiftçinin tarladaki/ahırdaki maliyetini düşürmekten geçtiğini vurguladı.